Teatrzyk kamishibai: magia teatru z papieru w Twoim przedszkolu

Japoński, papierowy teatrzyk kamishibai to technika, z której można skorzystać w przedszkolu, szkole, na świetlicy a nawet w domu. Nigdy nie spotkałaś/eś się z tym określeniem? Dzisiaj z naszego artykułu dowiesz się, na czym polega teatrzyk kamishibai i jak zorganizować takie przedstawienie dla najmłodszych.

Na czym polega kamishibai?

Papierowy teatrzyk kamishibai jest określany inaczej jako „teatr obrazkowy” lub „teatr narracji”. Magiczną, teatralną atmosferę wprowadza specjalna skrzynka wykonana z drewna. Pełni ona funkcję sceny. Wewnątrz umieszczane są karty, które z jednej strony posiadają piękne ilustracje. Tył karty to tekst do przeczytania dla narratora. W ten prosty sposób tworzymy magiczną, słowną opowieść z ilustracjami.

Kamishibai można porównać do teatrzyku marionetkowego – zamiast lalek o niewielkich rozmiarach w roli głównej występują tu właśnie karty. To stara, japońska technika, która do dziś jest chętnie wykorzystywana nie tylko w kraju Kwitnącej Wiśni. W trakcie opowiadania historii karty wysuwane są z jednej strony drewnianej skrzynki a ich miejsce zajmują kolejne, wsuwane z drugiej strony. Dzięki temu opowieść jest ciągła – jedyne przerwy to moment wyciągania i wkładania kolejnych kart, który w publiczności budzi nastrój oczekiwania i atmosferę podobną, jak w teatrze. To właśnie dlatego o kamishibai mówi się, że ta sztuka pokazuje magię teatru. Jak powstała nazwa tej metody prezentacji? To po prostu zlepek dwóch słów: słowo kami w języku japońskim oznacza papier a shibai to określenie sztuki, teatru.

Krótko o historii kamishibai

Co ciekawe, pierwsze wzmianki o kamishibai pochodzą już z XII w. Buddyjscy mnisi używali tej metody do przekazywania swoich nauk niepiśmiennemu ludowi. Później przez wiele lat zapomniano o magicznym teatrze kamishibai – przeżył on swoje odrodzenie dopiero w XX w. Szybko stał się na tyle popularny, że z tej metody zaczęto korzystać nie tylko w Japonii, ale i w innych krajach. Już w latach 90. pojawiły się pierwsze teatrzyki kamishibai w Europie. Ostatnio również w Polsce coraz częściej możemy natknąć się na papierowy teatrzyk w praktycznej, składanej formie.

Kamishibai w przedszkolu – jak to zrobić?

Wprowadzenie do przedszkola lub innej placówki edukacyjnej teatrzyka kamishibai jest bardzo proste. Wystarczy wyposażyć się w odpowiednie pomoce. Niezbędnymi elementami do przygotowania takiego przedstawienia są:

  • skrzynka – teatrzyk – najczęściej są to drewniane konstrukcje. Najpopularniejszym producentem teatrzyków wykorzystywanych w metodzie kamishibai jest w Polsce firma Tibum. W ich ofercie znajdziemy lekkie, wykonane z bukowego drewna konstrukcje, które można łatwo złożyć i przenosić – swoim wyglądem przypominają walizkę. Teatrzyki do kamishibai mają taki kształt nie tylko ze względu na wygodę w transporcie – rozkładane skrzydła „sceny” powodują, że cała uwaga małych widzów koncentruje się na obrazkach;
  • karty narracyjne – niewątpliwie najbardziej kreatywne będzie samodzielne przygotowanie kart, za pomocą których można opowiedzieć szczególną historię. Oczywiście, w sprzedaży dostępne są także gotowe książki kamishibai – można je znaleźć także na stronie internetowej wydawnictwa Tibum (kliknij w ten link). Na stronie wydawnictwa Tibum można znaleźć także materiały do samodzielnego przygotowania kart a nawet do stworzenia własnego mini teatrzyka. Wystarczy wydrukować i odpowiednio wyciąć!

Zalety kamishibai w przedszkolu

Chociaż ta metoda jest stosunkowo rzadko spotykana w przedszkolach, zainteresowanie kamishibai ciągle rośnie. Najważniejsze zalety kamishibai w pracy z dziećmi to:

  • integracja grupy – oprócz tekstu widocznego dla lektora istnieje dodatkowo możliwość dowolnej interpretacji obrazków np. przez dzieci biorące udział w przedstawieniu. Współuczestniczenie w papierowym teatrzyku świetnie integruje grupę – dzieci dzielą się emocjami a wspólny udział w projekcie „papierowy teatrzyk” sprawia, że szybko nawiązują ze sobą relacje. Kamishibai uruchamia zmysły i sprawia, że widz staje się aktywnym uczestnikiem przedstawienia;
  • wartości edukacyjnekamishibai z powodzeniem może być wykorzystywane jako element biblioterapii czy arteterapii. Karty narracyjne można wykorzystać nawet do nauki języków obcych!
  • zachęca do czytelnictwa – to zupełnie nowa forma książki. Pokazując najmłodszym magiczny, papierowy teatrzyk zachęcamy do samodzielnego zainteresowania książką. Kamishibai to doskonałe rozwiązanie dla najmłodszych, bo ten rodzaj książki obrazkowej nie zawiera zbyt wiele tekstu – dzieci, które biorą udział w przedstawieniu nie będą zatem zbyt szybko znużone. Książka obrazkowa w formie teatrzyka jest o wiele bardziej atrakcyjna dla przedszkolaków niż tradycyjny seans czytania na głos;
  • uczy i bawi kamishibai to nie tylko wartości edukacyjne. To także świetna zabawa nie tylko dla dzieci, ale i dla dorosłych. Tą metodę można z powodzeniem stosować także w szkołach podstawowych, na świetlicach czy w domach kultury.

___

Czy wiesz, że powojenne odrodzenie kamishibai jest związane z utratą pracy wielu Japończyków? Kryzys ekonomiczny spowodował, że w latach 20. XX w. wielu z nich było bez pracy. Źródłem zarobku stała się zatem sprzedaż cukierków dla dzieci jako opłata za uczestnictwo w przedstawieniach kamishibai. Tymczasem dooplacenia.pl informuje rodziców o opłatach za żłobki i przedszkola i dyskretnie przypomina o przeterminowanych płatnościach.

Zobacz, dlaczego potrzebujesz dooplacenia.pl w swoim przedszkolu.