Poczucie humoru w wychowaniu – jak je wykorzystać, by wzbogacić relację wychowawczą?

Wychowanie dziecka jest poważnym procesem, jednak czasem jako rodzice czy nauczyciele nie potrafimy nabrać zdrowego dystansu do zachowania dziecka. Poczucie humoru w wychowaniu jest ważnym elementem, który może wzbogacić naszą relację z dzieckiem. Dzisiaj podpowiadamy jak zastosować je w praktyce wychowania.

Poczucie humoru – jak je zdefiniować?

Poczucie humoru jest umiejętnością abstrakcyjnego myślenia i tworzenia twórczych pojęć. Często mówi się, że im większe poczucie humoru, tym większy iloraz inteligencji. Żarty są wyrazem także naszej wiedzy, ponieważ to w nich łączymy i kojarzymy z sobą różnego rodzaju treści, czasami pozornie z sobą niezwiązane. Poczucie humoru w dużej mierze zależy także od tego w jakim “klimacie” zostaliśmy wychowani. Poważna atmosfera panująca w domu rodzinnym może skutecznie utrudnić budowanie w sobie dystansu do rzeczywistości i błahych problemów dnia codziennego.

Poczucie humoru, a wychowanie dziecka

Proces wychowania dziecka jest bardzo skomplikowany. Chcąc być dobrym wychowawcą należy nieustannie kierować swoją uwagę na dziecko, często także wychwytywać niuanse, które wiele mogą nam powiedzieć o tym czy dobrze prowadzimy ten proces. Czasami jednak można się zafiksować na temacie wychowania i pogubić w rozmaitych teoriach i sposobach kształtowania osobowości dziecka. Nazbyt poważne podejście do wszystkiego co robi dziecko owocuje uprzedmiotowieniem relacji wychowawczej. Jakie zatem korzyści płyną z wykorzystania poczucia humoru w wychowaniu?

Niedocenione poczucie humoru w wychowaniu

Poczucie humoru w wychowaniu nie jest niczym nowym, jednak nie jest zbyt często wykorzystywaną formą rozładowywania emocji dziecka. Ileż to razy w osobistym doświadczeniu edukacji wmawiano nam, że umiejętności z danego przedmiotu to dla nas “być, albo nie być”. Rola humoru w wychowaniu niestety jest często niedoceniana w imię suchej odpowiedzialności i podporządkowania się wyznaczonym regułom funkcjonowania dziecka. Tymczasem poczucie humoru w wychowaniu – o ile mądrze je zastosujesz – może przynieść wiele pozytywnych skutków. 

Jakie są zalety wykorzystania poczucia humoru w wychowaniu?

Poczucie humoru w wychowaniu może doskonale uświetnić naszą relację z dzieckiem, ale nie tylko 😉 Przede wszystkim pierwszą korzyścią dla samego dziecka jest zredukowanie w nim lęku i napięcia nerwowego, które może rodzić się w wyniku różnych sytuacji. Poczucie humoru wykorzystane we właściwy sposób w stosunku do dziecka może także bardzo pozytywnie wpłynąć na jego rozwój emocjonalny i osobowość. Dziecko obserwując osobę dorosłą uczy się dystansu do problemów i trudności jakie napotyka w życiu codziennym.

Jak w praktyczny sposób zastosować humor w procesie wychowawczym?

Wydawać by się mogło, że poczucie humoru jest czymś całkowicie intuicyjnym. Warto jednak wiedzieć, że w stosunku do dzieci, nie zawsze nasze żarty mogą okazać się “złotym środkiem” na trudne emocje. Żarty użyte w sposób nieadekwatny do sytuacji lub zastosowane zbyt przesadnie mogą skutecznie sfrustrować dziecko. Jak zatem żartować, by wzbogacić, a nie utrudnić proces wychowania?

Unikaj wyrafinowanej ironii

Ironia, polega na dwoistości znaczenia naszej wypowiedzi. Następuje w niej rozbieżność pomiędzy słowami, a przekazem emocjonalnym. Chcąc właściwie zrozumieć ironię, należy rozpoznać intencje wypowiedzi i odróżnić ją we właściwy sposób od przekazanych słów umieszczonych w danym kontekście sytuacyjnym. Dzieci, które są jeszcze na etapie rozwoju emocjonalnego, nie zawsze potrafią odróżnić żart oparty na ironii od uszczypliwości wychowawcy. Stąd dziecko bardzo często rozpoznaje komunikaty ironiczne jako atak lub nawet agresję słowną. Nadmiar stosowania żartów ironicznych wobec dziecka kształtuje w nim obraz wychowawcy jako kogoś złośliwego.

Przyjrzyj się swoim komunikatom

Prostym sposobem sprawdzenia czy dziecko wychowuje się w pozytywnej atmosferze, jest przyjrzenie się własnym komunikatom. Postaw sobie wyzwanie sprawdzenia jaki rodzaj komunikatów wysyłasz do dziecka w ciągu dnia. Czy są to komunikaty pozytywne, w których przemycony jest humor i pozytywne nastawienie do dziecka? Czy jednak skupiają się jedynie na tym, co jest związane z nieprzestrzeganiem reguł panujących w domu? Ile jest zachęty w rozmowach z Twoim dzieckiem, a ile komunikatów: “nie dotykaj! odsuń się! odejdź stąd!”. Jeśli przeważa liczba komunikatów, których celem jest przywołanie dziecka do porządku… może warto nabrać trochę dystansu i zacząć żartować z dzieckiem motywująco 😉

Humor zamiast irytacji

Często zachowania dzieci doprowadzają nas do szału. Grunt, to postarać się opanować uczucie irytacji i zamienić je w dobrą dawkę pozytywnego humoru. Metod może być wiele, czasem zwykła zmiana tonacji głosu lub wcielenie się w fikcyjną postać, może przynieść o wiele lepszy skutek, niż polecenie doprawione frustracją. Jeśli dziecko nie lubi określonych czynności związanych z codziennymi obowiązkami, możesz postarać się umilić mu pracę stosując zabawne rymy, śpiewając piosenki czy parodiując “powagę sytuacji”.

Dostosuj żarty do rozwoju emocjonalnego dziecka

Nie każdy o tym wie, ale dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym są bardzo drażliwe na punkcie własnej osoby. Zwrócenie uwagi dziecku na to, że wykonuje jakąś czynność w sposób nieprawidłowy może zostać odebrane przez nie bardzo osobiście. Czasem chęć rozbawienia dziecka może niefortunnie zakończyć się płaczem i urazą. Pamiętaj, że poczucie humoru w wychowaniu powinno mieć określone, zdrowe granice, które zapewnią dziecku poczucie bezpieczeństwa.

Dziecko szybko się uczy

Pamiętaj, że nie każde żarty są w „dobrym tonie”. Poczucie humoru w wychowaniu przynosi wiele korzyści, ale kiedy nasze żarty nie są odpowiednio kontrolowane mogą rozwinąć w dziecku niechciane postawy, tj. złośliwość, szyderstwo, wyśmiewanie innych. Dziecko widząc, że żartujesz będzie się uczyło stosowania żartów. Musisz być jednak czujny, czy Twoja pociecha nie zaczyna przekraczać granice niedozwolone, tj.
– żartować z osób chorych, niepełnosprawnych, wyglądających inaczej
– wyśmiewać swoich rówieśników, czy osoby bliskie
– drwić z zachowań innych
– reagować śmiechem na sytuacje i rzeczy, z których nie należy się śmiać, np. z śmierci, krzywdy innych osób, cierpienia.

Zobacz, dlaczego potrzebujesz dooplacenia.pl w swojej placówce.

_ _ _
Jeśli chcesz dowiedzieć się jak wzmacniać dobre zachowania dziecka, zerknij do naszego artykułu o stosowaniu pochwały w wychowaniu. // Tymczasem dooplacenia.pl informuje rodziców o opłatach za żłobki i przedszkola i dyskretnie przypomina o przeterminowanych płatnościach.